Zo begint u met AI: handvatten voor huisartsen en praktijkmanagers
Heeft u zich afgevraagd hoe AI uw praktijk kan verlichten, zonder de zorg over te nemen? De mogelijkheden zijn groot, maar de vraag blijft, waar begint u? De druk op de huisartsenzorg neemt toe en de beschikbare capaciteit loopt terug. Zoals huisarts Valentijn Deijns uitlegt in dit artikel over urgentie, is wachten op rustige tijden geen optie meer. Juist nu is het tijd om doelgericht te ontdekken waar AI het verschil kan maken.
Let op: wie aan de slag wil met AI, moet niet beginnen bij de techniek, maar bij de problemen op de werkvloer. In dit artikel legt Valentijn uit waarom oplossingen alleen werken als ze écht passen bij het dagelijks werk in de praktijk.
Zo vindt u de juiste AI-oplossing
“Wat is het probleem dat u wilt oplossen?” Volgens huisarts Valentijn Deijns van Medisch Centrum Dorp is dát de sleutelvraag. Pas als u die scherp heeft, kunt u gericht zoeken naar de juiste oplossing.
“Zoek een oplossing voor het probleem dat ú heeft, niet naar een probleem wat AI voor u zou kunnen oplossen.”
Misschien is dat de continue telefoondruk, declaraties die veel tijd in beslag nemen of het zoeken naar protocollen in overvolle systemen. Wat het ook is: AI heeft pas waarde als het een concreet knelpunt oplost. Ga daarom eerst het gesprek aan met uw team en begin waar de pijn het grootst is.
Gebruik deze vragen als leidraad bij oriëntatie:
- ✅ Welk probleem willen we oplossen?
- ✅ Wie ervaart de grootste druk?
- ✅ Welke processen raken dit probleem?
- ✅ Zijn er al tools voor dit probleem?
- ✅ Integreert het met ons HIS / portaal / telefonie?
- ✅ Wat levert het concreet op?
- ✅ Werkt het al elders? Mag ik ze bellen?
- ✅ Is een kleine pilot mogelijk?
Klein beginnen: 2 AI-tools om te testen
U hoeft niet meteen iets te implementeren. Begin klein, experimenteer. Gewoon: proberen, ontdekken, leren. “Kijken hoe het werkt en wat het oplevert.” Valentijn raadt deze twee laagdrempelige AI-tools aan om mee te starten:
- EvidenceHunt: Het kost vaak veel tijd om betrouwbare medische informatie te vinden tijdens een drukke werkdag. EvidenceHunt gebruikt AI om razendsnel relevante wetenschappelijke literatuur op te sporen. Zo krijgt u direct toegang tot onderbouwde informatie die u helpt bij klinische beslissingen. Ask Aletta is een alternatief.
- NHGDoc: Huisartsen verzamelen veel gegevens in het kader van chronische zorg. Om bij te houden of bij een patiënt met een chronische aandoening het dossier op orde is (alle metingen die gedaan behoren te worden zijn gedaan?) kan een tool als NHGDoc goed helpen. Het geeft direct inzicht in welke meetwaarden ontbreken bij het openen van het dossier van de betreffende patiënt. NHGDoc is op zichzelf geen AI maar gebruikt AI-technologie.
Informeer ook bij uw HIS-leverancier of gebruikersvereniging: wat kan er al? Wat is in ontwikkeling? U hoeft het wiel niet zelf uit te vinden, gebruik wat er al is. Zo verkent u de waarde van AI, zonder direct uw processen te veranderen. Daarnaast maken kleine, afgebakende pilots AI tastbaar, waardoor het makkelijker gedragen wordt door het team.
Vergeet de dataveiligheid niet
Bij AI in de huisartsenpraktijk draait alles om (patiënt)gegevens, dus om vertrouwen en veiligheid. Valentijn is daar stellig in: “Ik wil wéten waar mijn data staat. Het gaat om patiëntgegevens, die horen op een veilige server te staan.” Zorg vanaf het begin voor duidelijke afspraken over data-opslag, veilige toegang en verwerkersovereenkomsten.
Zorg daarnaast voor versleuteling van gegevens en wees u bewust van uw rol als eindverantwoordelijke. Veiligheid is geen bijzaak, maar een voorwaarde voor verantwoord innoveren.
AI ondersteunt de zorg, maar vervangt niet
AI kan helpen bij voorbereidende en controlerende taken in de voor en nazorg. “Voor veel taken zijn geen handen of oren nodig.” Zelfs kleine toepassingen kunnen minder ruis, meer rust en meer tijd voor écht contact realiseren. AI en automatisering kan ondersteunen bij:
- Automatisch de juiste declaratiecode vinden
- Vooraf inventariseren wat de zorgvraag is (telefonische en digitale triage)
- Beslisondersteuning bij standaardvragen
- Automatisch e-mails voor oproepen voor onderzoek
- Medicijncombinaties of protocolopvolging controleren
Maar de eindbeslissing blijft mensenwerk. AI kan risico’s inschatten, maar het afwegen van keuzes blijft mensenwerk. “Ik kan AI niet vragen of een patiënt last heeft van bijwerkingen.” AI ondersteunt en maakt het werk lichter, maar u blijft degene die risico’s afweegt, nuances ziet en met de patiënt beslist.
Zet de stap die bij uw praktijk past
AI hoeft geen grote sprong te zijn. Wie klein begint, leert sneller wat werkt. Alleen zo kan AI uitgroeien tot een waardevolle steun in de huisartsenzorg. “AI is geen wondermiddel. Maar als het goed wordt ingezet, kan het wél wonderen verrichten.”
Ga in gesprek met partners die úw praktijk begrijpen. Daar begint elke waardevolle innovatie. Wilt u samen verkennen wat bij uw praktijk past?
